Jarzmianka większa

Astrantia major Alba

Urocza bylina o delikatnych białych przypominających gwiazdki kwiatostanach. Kwitnie długo.

Opis

Jarzmianki mają wiele zalet: są niewymagające w uprawie, długo i obficie kwitną, tworzą zwartyi dekoracyjny pokrój liści, rzadko chorują i są całkowicie mrozoodporne.

Jarzmianka większa Zdjęcie główne

Liście

Pokrój

Jesień

01 / 3

Wygląd

Wiosną (w drugiej połowie kwietnia) z ziemi pojawiają się pędy, które szybko formują zwartą, 40–50 cm kępę liściową. Liście są zielone, drobno owłosione, pierzasto powcinane, ząbkowane, sztywne i lekko błyszczące, przypominające małe liście winobluszczu. Pozostają zielone do pierwszych przymrozków; żółkną i zasychają zwykle w listopadzie — warto pozostawić je aż do wiosny, bo ułatwia to zimowanie rośliny.

Pod koniec maja ponad kępę wyrastają długie, sztywne pędy o wysokości 70–80 cm. Na nich, od czerwca do sierpnia, pojawiają się liczne, niewielkie, płaskie białe kwiatostany. Kwiatostan ma formę niewielkiego baldachu — tworzy ażurową, gwiazdkową kompozycję dzięki rozetkowym przykwiatkom.

02 / 3

Stanowisko i uprawa

Jarzmianka preferuje żyzne, próchniczne gleby o lekko zasadowym odczynie (może też rosnąć na glebie obojętnej). Tolerancja na nasłonecznienie zależy od wilgotności podłoża: na stale wilgotnym stanowisku roślina może rosnąć nawet w pełnym słońcu (choć kwitnienie bywa krótsze), najlepiej jednak sprawdza się na stale, umiarkowanie wilgotnym, półcienistym stanowisku. Dobrze rośnie także w świetlistym cieniu — pod koronami drzew, na jasnym stanowisku bez bezpośrednich promieni słonecznych.

Jarzmianki nie lubią skrajności: nie tolerują zalewania korzeni (potrzebują przepuszczalnego, zdrenowanego podłoża) ani długotrwałej suszy, typowej dla piaszczystych stanowisk — wtedy liście często więdną i żółkną. W sezonie suchym warto je podlewać.

Jako rodzime byliny jarzmianki są całkowicie mrozoodporne i można je sadzić na terenie całego kraju.

03 / 3

Zastosowanie

Jarzmianka 'Alba' ma szerokie możliwości wykorzystania — dobrze rośnie zarówno w słońcu, jak i w cieniu. Biały kolor kwiatów i zieleń liści są neutralne, dzięki czemu pasują do kompozycji w ciepłej i chłodnej tonacji.

Jarzmiankę 'Alba' można łączyć z niebieskimi bodziszkami, fioletową szałwią omszoną, czosnkami olbrzymimi, irysami syberyjskimi i różami ('Bonica') na romantycznej, pastelowej rabacie w stylu angielskim.

W bardziej słonecznych, ciepłych zestawieniach można użyć przywrotnika ostroklapowego, białej szałwii omszonej ('Adrian') czy krwawnika 'Moonshine'. Sadząc jarzmiankę na słońcu warto jednak zapewnić jej lekkie ocienienie od wyższych roślin.

W cienistym zakątku sprawdzi się w towarzystwie brunery 'Jack Frost', rodgersji, paprotnika szczecinkozębnego, niebieskiej funkii Siebolda i turzycy sztywnej 'Aurea'.

Fenologia

Roczny rytm kwitnienia, owocowania i prac pielęgnacyjnych

Fenologia rośliny

Kwitnienie
Kwitnienie 20-27. tydz. maj - lipiec
  • Białe
Sadzenie
Byliny bez bulwiastych korzeni 12-34. tydz. marzec - sierpień Czytaj więcej
Cięcie
Wiosenne usuwanie zaschniętych bylin 5-9. tydz. styczeń - luty Czytaj więcej
Cięcie po pierwszym kwitnieniu 26-28. tydz. czerwiec - lipiec Czytaj więcej
Nawożenie
Wiosenne Kompostowanie 8-10. tydz. luty - marzec Czytaj więcej
Całosezonowe 9-13. tydz. luty - marzec Czytaj więcej
Nawożenie Wiosenne 10-11. tydz. marzec Czytaj więcej
Nawożenie Letnie 16. tydz. kwiecień Czytaj więcej
Nawożenie Letnie 16-22. tydz. kwiecień - maj Czytaj więcej
Nawożenie Jesienne 30-37. tydz. lipiec - wrzesień Czytaj więcej
Jesienne Kompostowanie 34-36. tydz. sierpień - wrzesień Czytaj więcej

Dane pochodzą z modelu Plant Phenology V1. Terminy są tygodniowymi zakresami walidowanymi z danych Ogrodeusa i mogą różnić się zależnie od pogody oraz stanowiska.

Kwitnienie

Rozmiary

Rozmiary i wzrost

Docelowa wysokość
70 cm
Docelowa szerokość
40 cm
Rozstaw sadzenia
40 cm
Sztuk na m²
5 szt./m2

Cechy

Cechy rośliny

Strefa mrozoodporności
Strefa mrozoodporności 6
Naturalny pokrój
Kępiasty
Siła wzrostu
Silny wzrost

Cechy

Cechy i zastosowanie

Stanowisko

Preferowane nasłonecznienie
Półcień
Tolerowane nasłonecznienie
Pełne słońce Cień
Preferowana wilgotność gleby
Świeże stanowisko
Tolerowana wilgotność gleby
Wilgotne stanowisko
Preferowana gleba
Gleba próchniczna Gleba przepuszczalna Gleba żyzna
Tolerowana gleba
Przeciętna gleba ogrodowa
Preferowany odczyn gleby
Podłoże lekko zasadowe
Tolerowany odczyn gleby
Podłoże obojętne Podłoże zasadowe

Cechy

  • Ozdobne kwiaty
  • Ozdobne liście lub igły
  • Atrakcyjny pokrój
  • Zwarty pokrój
  • Atrakcyjna przez cały sezon
  • Długie kwitnienie
  • Nadaje się do wazonu
  • Łatwa do rozmnażania
  • Długowieczna

Zastosowanie

  • Do dużych ogrodów
  • Do małych ogrodów
  • Na rabaty kwiatowe
  • Na rabaty mieszane
  • Nad oczka wodne

Grupy roślin