Jarzmianka większa

Astrantia major

Urocza bylina o delikatnych, gwiazdkowatych kwiatostanach w jasnym odcieniu różu.

Opis

Jarzmianki mają wiele zalet: są niewymagające w uprawie, długo i obficie kwitną, tworzą zwarte kępy ładnych liści, rzadko chorują i są całkowicie mrozoodporne.

Jarzmianka większa Zdjęcie główne

Liście

Pokrój

Jesień

01 / 3

Wygląd

Wiosną (w drugiej połowie kwietnia) z ziemi zaczynają wyłaniać się pędy, które szybko formują zwartą 60 cm kępę liściową. Liście wybarwiają się na zielono i są pokryte drobnymi włoskami; są pierzasto powcinane, mocno ząbkowane, sztywne i błyszczące, przypominając małe liście winobluszczu. Liście pozostają zielone do pierwszych przymrozków — dopiero w listopadzie żółkną i zasychają. Ważne jest pozostawienie ich na zimę, ponieważ ułatwia to roślinie przezimowanie.

Pod koniec maja ponad kępę wyrastają długie, do 80 cm sztywne pędy. Na nich od czerwca do sierpnia pojawiają się liczne, drobne, płaskie kwiatostany w intensywnie różowym kolorze. Kwiatostan ma formę niewielkiego baldachu — tworzy delikatną, ażurową gwiazdkę.

02 / 3

Stanowisko i uprawa

Jarzmianka preferuje żyzne, próchnicze gleby o lekko zasadowym odczynie (może rosnąć także przy obojętnym pH). Tolerancja na nasłonecznienie zależy od wilgotności podłoża: na stale wilgotnym stanowisku roślina zniesie nawet pełne słońce (choć krócej będzie wtedy kwitła). Najlepiej rośnie i kwitnie na stale, umiarkowanie wilgotnym, półcienistym stanowisku. Dobrze znosi też świetlisty cień, np. pod koronami drzew, gdzie nie docierają bezpośrednie promienie słoneczne.

Jarzmianki nie lubią skrajności: nie znoszą zalewania korzeni (wymagają przepuszczalnego, zdrenowanego podłoża) ani długotrwałej suszy, typowej dla suchych, piaszczystych miejsc, kiedy liście szybko więdną i żółkną. W razie potrzeby należy je podlewać.

Jako rodzime byliny są całkowicie mrozoodporne i można je sadzić na terenie całego kraju.

03 / 3

Zastosowanie

Jarzmianka większa ma szerokie możliwości zastosowania — rośnie zarówno w słońcu, jak i w półcieniu. Delikatny, pastelowy odcień kwiatów pasuje do kompozycji w tonacjach ciepłych i chłodnych.

Na romantycznej, pastelowej rabacie w stylu angielskim dobrze zestawić ją z niebieskimi bodziszkami, fioletową szałwią omszoną, czosnkami olbrzymimi, irysami syberyjskimi i różami ('Bonica').

W cieplejszej, słonecznej tonacji można łączyć ją z przywrotnikiem ostroklapowym, białą szałwią omszoną ('Adrian') czy krwawnikiem 'Moonshine'.

W półcienistym zakątku stworzymy chłodną kompozycję z brunerą 'Jack Frost', rodgersją, żurawką 'Velvet Night', niebieską funkia 'Halcyon' i turzycą sztywną 'Aurea'. Pięknie skomponuje się także z ciemnobordowymi liśćmi pluskwicy groniastej 'Brunette'.

Fenologia

Roczny rytm kwitnienia, owocowania i prac pielęgnacyjnych

Fenologia rośliny

Kwitnienie
Kwitnienie 20-27. tydz. maj - lipiec
  • Różowe
Sadzenie
Byliny bez bulwiastych korzeni 12-34. tydz. marzec - sierpień Czytaj więcej
Cięcie
Wiosenne usuwanie zaschniętych bylin 5-9. tydz. styczeń - luty Czytaj więcej
Cięcie po pierwszym kwitnieniu 26-28. tydz. czerwiec - lipiec Czytaj więcej
Nawożenie
Wiosenne Kompostowanie 8-10. tydz. luty - marzec Czytaj więcej
Całosezonowe 9-13. tydz. luty - marzec Czytaj więcej
Nawożenie Wiosenne 10-11. tydz. marzec Czytaj więcej
Nawożenie Letnie 16. tydz. kwiecień Czytaj więcej
Nawożenie Letnie 16-22. tydz. kwiecień - maj Czytaj więcej
Nawożenie Jesienne 30-37. tydz. lipiec - wrzesień Czytaj więcej
Jesienne Kompostowanie 34-36. tydz. sierpień - wrzesień Czytaj więcej

Dane pochodzą z modelu Plant Phenology V1. Terminy są tygodniowymi zakresami walidowanymi z danych Ogrodeusa i mogą różnić się zależnie od pogody oraz stanowiska.

Kwitnienie

Rozmiary

Rozmiary i wzrost

Docelowa wysokość
80 cm
Docelowa szerokość
50 cm
Rozstaw sadzenia
40 cm
Sztuk na m²
5 szt./m2

Cechy

Cechy rośliny

Strefa mrozoodporności
Strefa mrozoodporności 6
Naturalny pokrój
Kępiasty
Siła wzrostu
Silny wzrost

Cechy

Cechy i zastosowanie

Stanowisko

Preferowane nasłonecznienie
Półcień
Tolerowane nasłonecznienie
Pełne słońce Cień
Preferowana wilgotność gleby
Świeże stanowisko
Tolerowana wilgotność gleby
Wilgotne stanowisko
Preferowana gleba
Gleba próchniczna Gleba przepuszczalna Gleba żyzna
Tolerowana gleba
Przeciętna gleba ogrodowa
Preferowany odczyn gleby
Podłoże lekko zasadowe
Tolerowany odczyn gleby
Podłoże obojętne Podłoże zasadowe

Cechy

  • Ozdobne kwiaty
  • Ozdobne liście lub igły
  • Atrakcyjny pokrój
  • Zwarty pokrój
  • Atrakcyjna przez cały sezon
  • Długie kwitnienie
  • Nadaje się do wazonu
  • Łatwa do rozmnażania
  • Długowieczna

Zastosowanie

  • Do małych ogrodów
  • Na balkony i tarasy
  • Na rabaty kwiatowe
  • Na rabaty mieszane
  • Nad oczka wodne
  • Obwódka

Grupy roślin