Bez czarny

Sambucus nigra Laciniata

Szybko rosnący krzew o kopulastej koronie, polecany do dużych ogrodów i parków. Charakterystyczne pierzaste liście jesienią przebarwiają się na czerwono.

Opis

Bzy czarne to proste w uprawie, szybko rosnące krzewy o ozdobnych liściach, kwiatach i jadalnych owocach. Odmiana 'Laciniata' wyróżnia się mocno powcinanymi, dekoracyjnymi liśćmi, które nadają roślinie zwiewny wygląd.

Bez czarny Laciniata
Bez czarny Zdjęcie główne
Bez czarny Laciniata

Liście

Bez czarny Laciniata

Pokrój

Bez czarny Laciniata

Jesień

01 / 4

Wygląd

Bez czarny 'Laciniata' to duży krzew o wyprostowanym pokroju; jeśli nie jest cięty, z czasem może przybrać formę niewielkiego drzewka z kopulastą koroną. Roślina bardzo szybko rośnie i osiąga 3–3,5 m wysokości. Łukowate, dość grube pędy mają szarą barwę i szeroko się pokładają.

Liście są ciemnozielone, do około 30 cm długości, mocno powcinane, złożone z 5–7 ostro zakończonych listków o ząbkowanych brzegach. Pojawiają się wcześnie wiosną. Młodsze liście mają purpurowozielone odcienie, a krzew jesienią przebarwia się na czerwono. Po rozgnieceniu wydzielają charakterystyczną, ostrą woń.

Kwiaty tworzą baldachy o średnicy 10–20 cm, mają barwę białą lub kremową. Kwitnienie przypada na przełom maja i czerwca; kwiaty przyciągają motyle.

Owoce są małe, kuliste i granatowoczerwone; dojrzewają późnym latem. Są zjadane przez ptaki, które przyczyniają się do rozsiewania rośliny.

02 / 4

Stanowisko i uprawa

Rośnie dobrze na glebach próchnicznych i wilgotnych, zasobnych w wapń i azot, jednak jest rośliną niewymagającą — poradzi sobie także na glebach uboższych, piaszczystych i suchszych.

Jest całkowicie mrozoodporna, znosi suszę oraz zanieczyszczenia miejskie.

Wymaga stanowiska słonecznego; w półcieniu rośnie wolniej, a liście słabiej się wybarwiają.

03 / 4

Zastosowanie

Odmiana ta polecana jest do dużych ogrodów, parków i zieleni miejskiej. Stosowana jest również do zadrzewień nieużytków. W ogrodach przydomowych najlepiej prezentuje się sadzona pojedynczo jako soliter.

Dobrze sprawdza się w kompozycjach naturalistycznych (/ogrod-naturalistyczny) i w barwnych aranżacjach, gdzie posłuży jako tło dla niższych krzewów ze względu na szybki wzrost i sporą wysokość. W sąsiedztwie można sadzić np. ognika szkarłatnego o żółtych lub pomarańczowych owocach oraz pęcherznicę 'Luteus' o jaskrawych liściach.

04 / 4

Ciekawostki

Jest to stara odmiana niemiecka; pierwsza wzmianka o niej pochodzi już z 1650 roku.

Fenologia

Roczny rytm kwitnienia, owocowania i prac pielęgnacyjnych

Fenologia rośliny

Kwitnienie
Kwitnienie 16-21. tydz. kwiecień - maj
  • Białe
  • Kremowe
Owocowanie
Owocowanie 28-36. tydz. lipiec - wrzesień
  • Czarne
  • Purpurowe
Sadzenie
Krzewy kupowane w pojemnikach 8-14. tydz. luty - kwiecień zalecane Czytaj więcej
Krzewy kupowane w pojemnikach 31-41. tydz. sierpień - październik zalecane Czytaj więcej
Cięcie
Cięcie wczesnowiosnenne. 6-10. tydz. luty - marzec Czytaj więcej
Nawożenie
Wiosenne Kompostowanie 8-10. tydz. luty - marzec Czytaj więcej
Całosezonowe 9-13. tydz. luty - marzec Czytaj więcej
Nawożenie Wiosenne 10-11. tydz. marzec Czytaj więcej
Nawożenie Letnie 16. tydz. kwiecień Czytaj więcej
Nawożenie Letnie 16-22. tydz. kwiecień - maj Czytaj więcej
Nawożenie Jesienne 30-37. tydz. lipiec - wrzesień Czytaj więcej
Jesienne Kompostowanie 34-36. tydz. sierpień - wrzesień Czytaj więcej

Dane pochodzą z modelu Plant Phenology V1. Terminy są tygodniowymi zakresami walidowanymi z danych Ogrodeusa i mogą różnić się zależnie od pogody oraz stanowiska.

Rozmiary

Rozmiary i wzrost

Docelowa wysokość
3,5 m
Docelowa szerokość
2,5 m
Rozstaw sadzenia
1,5 m

Cechy

Cechy rośliny

Strefa mrozoodporności
Strefa mrozoodporności 4
Naturalny pokrój
Kopulasty
Siła wzrostu
Średnia siła wzrostu

Cechy

Cechy i zastosowanie

Stanowisko

Preferowane nasłonecznienie
Pełne słońce
Tolerowane nasłonecznienie
Półcień
Preferowana wilgotność gleby
Wilgotne stanowisko
Tolerowana wilgotność gleby
Świeże stanowisko
Preferowana gleba
Gleba próchniczna Gleba przepuszczalna
Tolerowana gleba
Gleba żyzna Przeciętna gleba ogrodowa
Preferowany odczyn gleby
Podłoże zasadowe
Tolerowany odczyn gleby
Podłoże obojętne Podłoże lekko zasadowe

Cechy

  • Ozdobne kwiaty
  • Ozdobne owoce
  • Ozdobne liście lub igły
  • Jesienne wybarwienie
  • Atrakcyjna przez cały sezon
  • Wcześnie wypuszcza liście
  • Wabi motyle
  • Jadalne owoce

Ostrzeżenia

  • Może być ekspansywna
  • Wymaga cięcia
  • Wymaga miejsca lub cięcia formującego

Zastosowanie

  • Soliter
  • Do parków
  • Do zieleni miejskiej
  • Na rabaty mieszane

care

  • Dobrze znosi cięcie
  • Znosi suszę

Grupy roślin

Przeglądaj grupy roślin

Choroby i szkodniki

Choroby i szkodniki

Roślina odporna na szkodniki i choroby.

Zobacz pełny katalog

Galeria

Galeria

Bez czarny Laciniata
Bez czarny Laciniata 01
Bez czarny Laciniata
Bez czarny Laciniata 02
Bez czarny Laciniata
Bez czarny Laciniata 03